Ekuadorko mendirik garaienera eraman dute sei lagunek Erreka Kirol Elkartearen bandera

Doneztebeko Gogor Atxalandabaso, Joxerra Aldabe, Roberto Ordax, David Mindegia eta Sanba San Migel eta Urdiaingo Juanje Liza­rra­ga dira 2010eko azaroaren 25etik eta abenduaren 11ra Ekuadorko Andeetan izan zirenak. Mendiak eta Herriak elkarteak antolatutako ekimenaren bidez izan dira Ekuadorko mendirik garaienetan.

COTOPAXIN BEHERA

«Pentsatu baino denbora ordu gehiago egon ginen 5.000 me­trotik gora, lehenbiziko kordada bidea aurkitzen eta irekitzen»

Gogor ATXALANDABASO (Espedizioko kidea)

DATUA

6.310 METRO ditu Chimborazo mendiak. Ekuadorko altuena da eta Doneztebeko bortz ­lagunek eta Urdiaingo bertze batek 2010eko abenduan igo zuten.

Mendi batek erakargarri izateko ez ditu zor­tzi mila metro zertan izan, mendi bakoitzak baitu bere xarma. Garaiera bat edo ber­tze izan, denek badute zerbait. Eta Chimborazo ere berezia da. 6.310 metrorekin, Ekuadorko mendirik altuena da, baina horrez gain, erraten denez, Lurraren erdigunetik urrutien dagoen puntua ere ba omen da. Itsasoaren mailaren arabera, Everest da puntu­rik garaiena, baina Lu­rra ez denez guztiz esferikoa, Chimborazo kan­poko espaziotik hurbilago omen dago, eta beraz, lurrazaletik urrutien dagoen puntua izanda, Ilargitik hurbilago.

2010 urte honda­rrean­ egindako espedizio batean aipatutako mendi hau, eta Ekuadorko Andeetako ber­tze gailur ba­tzuk bertatik bertara ezagutzeko aukera izan zuten Doneztebeko bortz lagunek eta Urdiaingo ber­tze batek. Euren eskutik ailegatu zen Donez­tebeko Erreka Kirol Elkartearen bandera orain­ arte inoiz egon den punturik altue­ne­ra, 6.000 metrotik gora.

Espedizio antolatua

Mendiak eta Herriak elkarteak antolatutako espedizio batean eman zuten izena Doneztebeko Gogor Atxalandabaso, Joxerra Aldabe, Roberto Ordax, David Mindegia eta Sanba San Migelek eta Urdiaingo Juan­je Lizarragak. Mendiarekin zerikusia duten hainbat jarduera antolatzen ditu 1976an sortua den Mendiak eta Herriak elkarteak eta Chimborazokoa 2010­erako proposatu zuten, gidari eta guzti. Mendi eta prezio aldetik, interesgarria iruditu eta joatea erabaki zuten doneztebarrek eta Urdiain­goak. Egin beharreko gestioak egin, eta azaroaren 25ean hartu zuten Ekuadorrerako bidea. 14 ordu eta erdiko hegaldiaren ondotik, Quito Ekuadorko hiriburura ailegatu ziren.

Cotopaxi «gogorra»

Chimborazo eta Cotopaxi (5.897 metro) gailurrak izan ziren mendizaleen helburuetako batzuk, eta horretarako aklimatazioari ekin zioten aitzinetik, bertzeak bertze, Laguna Cuicocha (3.600 metro), Fuya Fuya (4.200 metro) eta Guagua Pichincha (4.800 metro) igoz. 5.116 me­tro dituen Illiniza Nortera ere joan ziren eta ibilaldi ttiki batzuk ere egin zituzten.

Halere, Cotopaxi eta Chimborazo dira aipagarrienak. Izen bera duten herrialdean daude eta sumendiak ere badira, Pichincha be­zala. Ez da garaiena, baina Cotopaxi egin zitzaien gogorrena, «ez zizkigun gauzak erraz utzi». Ho­rrela azaldu digu Atxa­landabasok: «Jose Ribas aterpetik (4.810 metro) abenduaren 4ko gauean atera ginen, 00:15 aldera, eta abenduaren 5eko goizaldean, 07:30ean, igo genuen gailurra. 10:00 aldera itzuli ginen aterpera. Gogorra izan zen». Kontatu digunez, «Coto­paxi­ko bideak hau­tsita zeuden, eta pasabide batetik gutako bat pasatu zenean, hautsi egin zen». Horren ondorioz, «pentsatu baino ordu gehiago eman genituen 5.000 metrotik gora, lehenbiziko kordada bidea aurkitzen eta ireki­tzen». Ohiko ibilbidea erabiltzeko moduan ez zegoela eta, denbora luzez egon ziren pasabide berriaren bila, eta az­kenean Rompe Cora­zo­­nes izenekoa hartu zu­ten. «Paliza polita», izan omen zen.

Espedizioko gailur altuenerako bidea hartu baino lehen, abenduaren 7arekin igo ziren Whim­per aterpera (5.000 me­tro), eta arrats hartan, 22:00etan, abiatu ziren Chimborazora. Goizean 06:30 aldera lortu zuten helburua, eta hantxe atera zuten Erre­kako bandera ere. Gailur guztietan Mendiak eta Herriak elkarteko gidari Rafael Martinez ekuadortarra izan zuten ondoan, eta honen laguntzaile Ibanzito. Atxa­landabasoren hi­tzetan, «esperientzia haundikoak» biak ere, eta Fausto izeneko ber­tze­ bat ere eurekin ibili zen.

Eguraldia

Eguraldiak ez zien ara­zo haundiegirik eman, baina somatu zuten eragina. Hasieran dena lainotuta aurkitu zuten, nahiz eta «hori ez zen oztopoa izan mendira joateko», erran digu Atxa­lan­da­basok. Ho­rrez gain, «euri eta kaz­k­a­­­bar zaparrada batek ere harrapatu gintuen Fuya Fuya men­dian. Tonto­rretik jais­ten ari ginela, gure buru gainean ekaitz­ elek­trikoa tokatu zitzaigun, eta bixi-bixi joan ginen behera eta goian­ gelditu zen. Baina gure azpian laino haundi bat zegoen, beherako bide erdi-erdian, eta gu izan ginen ekaitz­ ho­rretara sartu ginenak, eta kazkabar ekaitz hark bai pikatzen zuela. Esperien­tzia polita izan zen».

Helburu guztiak beteta abenduaren 11n itzu­li ziren etxera, eta Atxa­landabasok aitortu digunez, «gustura eta oso sentsazio onekin». Etorkizunera begira ere, badituzte ilusioak: «Erre­ka mendi taldeak eraku­tsi duenez, hemen men­­­dizale asko gaude­ eta indartsu eta gogo asko­rekin gabiltza gauza gehiago egiteko. Hori ona da eta helburu gehiago zehazteko desia­tzen gaude». Kanpora ber­tze espedizioren bat antolatu bitartean, hemengo tontorrak zapal­tzen segituko dute.

GOGOR ATXALANDABASO ESPEDIZIOKIDEAREN HITZAK

«Ez da bakarrik fisikoki ongi egon behar, elementu asko daude eta mendiak du azken hitza»

Espedizioan parte hartu duten sei men­dizaleetako bat da Donezteben bizi den Gogor Atxalandabaso. Bidaia­ nola bizitu zuen kontatu digu.

• Zergatik aukeratu zenituzten Cotopaxi eta Chimborazo?

Inguruko mendi haundienak direlako eta helburua sei mila metrotako mendia igotzea zelako. Horretaz aparte, erakargarri asko dauzkate, parajeak, inguruko bizimodua...

• Prestakuntza fisiko haundia egin al zenuten espedizioa hasi aitzinetik?

Bai, gutako gehienek lasterka eta mendi bueltak egunero egiten zituzten, fondo eta indar pixka bat hartzeko. Hemengo prestakuntzak gero han nabaritu egiten dira, zenbat eta gehiago entrenatu orduan eta hobe, nahiz eta hau faktore bakar bat izan han ondo ibiltzeko. Gutako beste batzuk, ordea, lan ordutegia dela-eta, ez genuen denbora gehiegirik eduki, baina esperien­tzia eta konfidantza handiarekin joan ginen. Esperientzia beharrezkoa da baina ez da bakarrik fisikoki ongi egon behar, beste elementu asko daude, eta mendiak du azken hitza.

• Lehen ere horrelako altueratako mendiren batean ibiliak al zarete?

Gehienak ez. Beti dago lehen pausoak emateko aukera eta gehienen­tzako hau izan da lehenbizikoa, bes­te batzuentzat ez, ordea.

• Nola joan zen espedizioa?

Espedizioa oso ondo joan zen. Helburu guztiak beteta itzuli ginen. Aklimatazioa gakoa izan zen Cotopaxi eta Chimborazo gailurretara igotzeko, eta horretarako Rafael Martinez gidarekin aklimatazio prozesua egin genuen.

• Gogorra izan al da?

Ez da esperientzia gogorra izan. Dena oso ondo atera zitzaigun eta sentsazio onak eta politak gelditu zaizkigu. Zailtasun haundiena, nire ustez, Cotopaxin izan zen, ez zizkigun gauzak erraz utzi.

• Zein alde dago hemengo mendien eta egin berri dituzuenen artean?

Altuera. Hemengo mendizale gehienek seguru zailtasun haundiagoko gauzak eginak dituztela, baina altuera hartan hemengo teknikak edo gauzak egitea... Beste mundu bat da.

• Zerbait gaineratuko nahi duzu?

Bai. Gu bezalako mendizale asko daude inguruko herrietan. Duela gutxi Sunbillako mendizaleak kanpora joan ziren eta ez dago berri haundirik egin zutenaz. Horrelako mendizaleak animatu nahi nituzke euren ibilaldiak denokin elkarbanatze­ko eta erakustaldi gehiago egiteko.