Urriaren 20an, 08:30ean Frantziako Aduanako Polizia Hauziartzeko Bordara joan eta bazterrak miatu ondotik nagusiak, Errandonea senar-emazteak, Kanboko polizia-etxera eraman zituen haien galdezketatzeko. Egun osoan preso atxiki zituzten 18:00 arte.
Hego Euskal Herrian kabalendako erremedioak erosteagatik kontrabanda leporatzen die Anne Kayanakis Baionako prokuradoreak, baita osagarrian «ondorio txarrak» izaten ahal lukeen iruzur delitua ere. ELB ez da batere ados horrekin. «Iparraldeko laborariek Hegoaldean erosten dituzte erremedio gehienak; hemengoen berdin-berdinak dira, baina merkeago salduak. Frantzian ikertuak ez diren eta arriskutsuak izan daitezkeen produktuekin ez dute deus ikustekorik».
Hauziartzeko Bordako senar emazteak libre utzi dituzte, baina aferak aitzinera segitzen du. Karmen Errandoneak berak onartu du erremedioak Hegoaldean erosi dituztela «prezioa %50 edo %70 merkeago delakoz».
Lau urteko kartzela zigorra eta 75.000 euroko isuna arriskatzen dute. Egun berean Ainhoako maraxela, eta Zuraide eta Itsasuko laborari bana ere arrastatu zituzten.
Oihartzun haundia
Aferak solas anitz eman ditu laborariek mementu txarrean baitira behi-esnearentzat ordaintzen zaienagatik. Gainera ardien erditze sasoin huntan laborantxa nehor gabe uztea kaltegarria gerta liteke. Vicent Bru Pirinio Atlantikoetako Kontseilari Orokorraren arabera, «jokoz kanpoko ikuskizun» bat izan da, «manerarik gabekoa».
Jakin behar da Frantzia dela Europako Batasunean herrialde bakarra hori debekatzen duena. 2001az geroztik Europako Legebiltzarrak onartu duen lege batek dio Europako estatu batean baimenduta den erremedioa gaineratiko edozein estatutan onartua izan behar dela. Zortzi urte pasa badira ere, Frantziak ez du oraino bere egin lege hori, eta Europan bakarra da. Baina harrigarriena da Frantziako Ministroen Kontseiluak ondoko ortzegunean onartzea aurreikusia zuela. Nola ez Errandoneatarrak preso hartu zituzten egun berean Europako Batasunak zigorra eman zion Frantziako estatuari horrelako debekuak indarrean atxikitzeagatik.
‘Ikuskizuna’?
Ez da argi zein izan den polizia operazio horren helburua, kontuan hartuz Karmen Errandonea APLI esne ekoizleen elkarteko eleduna dela, eta ondoko ortzegunean bilkura bat zutela esnearen prezioari buruz. Gainera 2004an Bretainian izandako horrelako kasu batean Frantziako Justiziak auzia bertan behera utzi zuen. Agian laborariak beldurtu nahi zituzten Bruk dioen bezala «ikuskizuna» eginez. Bizkitartean, azken urte hauetan ohointzan behin eta berriz ari direnak segitzen dute. Errandoneatarrak preso atxiki zituzten egun berean ohoinak Keinu tabernan eta Pikasarrian sartu ziren eta ebatsi zituzten.