Aunitzek memorian iltzatuak ditugu polizien basakeriak, laguna, ezaguna edo herritarra gaueko ordu ttikietan etxetik indarrez eramana edota egindako egun osoko bidaia, kartzelako kristalaren bertze aldean bisitatutako lagunaren ondorengo etxerako bidaia, hausnartzen.
Urte horietatik atera ginen, baina urte horiek denendako ez dira akitu. Euskal Herrian 5.000 pertsona baino gehiago torturatuak izan ziren. Aunitzek bizitzari eusteko gaitasuna izan dute, aitzinerat egiteko gaitasuna, baina batzuen minak ez dira inoiz bukatzen eta garai bateko iluntasuna bizitzan gibeletik segika izaten dute.
Sendaezinak diren zauriak betirako irekiak gelditu zaizkien dozenaka dira gure artean ez daudenak, aitzinerat egiteko gai izan ez direnak eta bere bizitza akitu bertze irtenbiderik aurkitu ez dutenak. Ezin daiteke atzendu edo ezin dezakegu zer gertatu zen gure ondorengoei ez kontatu, bertze behin, isilpean daraman minak gure artean ez gelditzea erabakitzera bultzatzen duen horri eta bere familia eta lagunei geldituko zaien sufrimendua ulertzeko balioko baitu.