Bortzirietako nobiliarioari buruzko liburu mardula aurkeztu dute Iruñean

Iñaki Garrido, Felix Segura eta Carlos Rilova, Nafarroako Errege Artxibo Nagusiko areto nagusian egindako aurkezpenean.

Vianako Printzea erakundeak eta Bortzirietako udalek koeditatu dute Iñaki Garrido eta Carlos Rilovaren idazlana

Iñaki Garrido Yerobi eta Carlos Rilova Jericó historiagileek idatzitako Bortzirietako nobiliarioa. Noblezia, kaparetasuna eta odol-garbitasuna egiaztatzeko frogantzak (XVI-XIX. Mendeak) liburua aurkeztu dute azaroaren 18an, astearte goizean Iruñean, Nafarroako Errege Artxibo Nagusiko areto nagusian. Kultura Zuzendaritza Nagusia-Vianako Printzea erakundeak eta Bortzirietako udalek koeditatu dute liburua eta bi egileekin batera, Felix Segura, Artxiboko Atal-burua izan da aurkezpenean.

Kike Diez de Ulzurrunek egin du hitzaurrearen eta sarrerako orrien itzulpena. Argitalpenak 880 orrialde ditu eta 500 aleko tirada, eta liburu-dendetan eros daiteke, 18 eurotan.

Bortz herrien iragan historikoa aztertzen du, haien 350 hidalgiak eta aurkitutako odolfiliazioak aztertuz. Argitalpen honen bidez, Nafarroako Erresumako Bortzirietan errotutako deituren ondorengoei noiz agertzen diren, arbasoen gorabeherak, deituren eramaileak eta armarriak itzultzen saiatu dira egileak. Horretarako, 1515etik aitzinera eta hiru mende baino gehiagoan izapidetutako espedienteak ikertu dituzte, batez ere Nafarroako Artxibo Nagusian.

 

Liburuaren azala.

 

Liburua, hitzaurrearen ondotik, Kaparetasun espedienteak izeneko atalarekin hasten da. Bertan, kontsultatutako artxiboak eta armarriei buruz lortutako datuen aberastasuna, oinetxeen jauregiekin duten erlazioa eta informazio genealogiko handia agertzen da. Era berean, kaparetzat hartzen zirenen noble-izaera frogatzeko prozesu konplexua aztertu dute, horrela, hiribilduetako elitean parte hartu ahal izateko eta estamentu nobleari Erresuma Zaharrean esleitutako pribilegioak izateko.

Kaparetasuna lortzeko prozesuan izangaiak filiazio, noblezia eta kaparetasun auzia jarri behar zituen bizi zen lekuko udal agintarien kontra, herri horretan kapare gisa onartua izateko. Hala, liburuaren bigarren zatian, 600 orrialde baino gehiagotan jaso dira kaparetasun auzilarien abizenen arabera alfabetikoki ordenatutako auzien transkripzioak.

TTIPI-TTAPA da Nafarroa Garaiko mendialdean dagoen euskarazko hamaboskari bakarra, eta zu bezalako irakurleen babesa behar du aitzinera egiteko.


Izan zaitez harpidedun